Skip to content

Chapter 25 · Special preparations

PDF page 660 (book page 588)

कल्पाधिकार:

659
661
Open chapter 25 as a session

Automatic reading that fixes the systematic errors of the legacy-font conversion. Some errors remain; quotations in records copy the raw text.

कल्याणकारके / कल्पाधिकार: 588 घी, शक्कर या गुड के साथ खावें उसके जीर्ण होने पर दूध घृत के साथ उत्तम चावल के भात को खावें। इसके सेवन से मनुष्य अपने गुण व शरीर से साक्षत् देव के समान बन जाता है। भल्लातपाषाण कल्प प्रख्यातोत्तमकोलिपाक - नगराeव्यूतिमात्रत्राये। पूर्वस्यां दिशि कृष्णमेकमधिकं भल्लातपाषाणकम्॥ तत्पाषाणनिजाभिधानविहितग्रामोपि तत्पार्श्वत-। स्तैश्चान्यैरवगम्य सर्वममलं पाषाणचूणँ हरेत्॥ 26॥ तच्चूर्णाढकमाढकं घृतवरं भल्लाततैलाढकं। शुद्धं चापि गुडाढकं बहुबलैस्संसिद्धभल्लातकां-॥ घ्रिक्वाथैश्च चतुर्भिराढकमितै: पक्व तथा द्रोणम-। प्येतच्छुद्धतनुर्विशुद्ध चरितस्सिद्धालये पूजयेत्॥ 27॥ द्रोणं तद्वरभेषजं प्रतिदिनं मात्रां विदित्वा क्रमात्। लीढ्वा भेषजजीर्णतामपि तथा प्रोक्रोरुवेशमस्थित:॥ शालीनां प्रवरैदनं घृतपयोमिश्रं समशनन्नर:। स्नानामयंगविलेपनादिकृतसंस्कारे भवेत्सर्वदा॥ 28॥ भावार्थ : प्रख्यात कोलिपाक नगर से तीन कोस पूर्व दिशा में भल्लातकपाषाण नामक एक विशिष्ट काला पाषाण (पत्थर) मैजूद है। उसी के आस-पास भल्लातपाषाण नामक ग्राम भी है। इन बातों से व अन्य चिह्नों से उसे पहचान कर निर्मल पाषाण चूर्ण को एकत्रित करें। आढक प्रमाण वह भल्लात पाषाण चूर्ण, आढक प्रमाण उत्तम गोघृत, आढक1 प्रमाण भल्लातक, (मिलावा) तैल और आढक प्रमाण शुद्ध गुड इनको चार आढक विधि प्रकार तैयार किए हुए भल्लातक मूल2 के कषाय से यथा विधि सिद्ध करेंअर्थात् अवलेह बनावें। इस प्रकार साधित एक द्रोण इस प्रमाण औषधि को शुद्ध शरीर व शुद्ध संयम वाला सिद्ध मंदिर में पूजा करें। इस द्रोण प्रमाण उत्तम औषधि को प्रति नित्य क्रम से कुछ नियत प्रमाण में चाटना चाहिए और औषधि के जीर्ण होने पर पूर्वोक्र प्रकार के योग्य मकान में रहते हुए घृत व दूध से मिश्रित शाल्यन्नका भोजन करना चाहिए एवं हमेशा स्नान अमयंग (मालिश) लेपन आदि से शरीर का संस्कार भी करते रहना चाहिए। यह ध्यान रहे कि स्नान, अमयंग लेपन आदि v. चार सेर का एक आढक, चौंसठ तोले का एक सेर, चार आढक का एक द्रोण। २. पाव हिस्सा पानी रहे उस प्रकार सिद्ध कषाय, यह भी अंघ्रिक्वाथ का अर्थ हो सकता है।